Tanikliklar

David Stoliar

1936’da David, babasıyla yaşamak üzere Bükreş’e göç etti. Romanya Almanya’nın etkisine girdikçe Romanya yetkilileri, Yahudilere karşı her geçen gün artan sert yaptırımlarla ortaya çıktılar. Yahudi karşıtı kışkırtmalar artarken Yahudiler, Bükreş sokaklarında ve halka açık diğer yerlerde saldırılara maruz kaldılar. Babası, David’in ülkeyi terk etmesine karar verdi ve Filistin’e kaçabilmesi için gerekli hazırlıkları yaptı. David, Aralık 1941’de eski bir sığır gemisi “Struma”ya binerek Karadeniz’de bir liman şehri olan Constanta yoluyla Romanya’dan ayrıldı. Gemi, motor arızasına karşın Filistin rotasının ilk durağı olan Türkiye’nin İstanbul şehrine güçlükle varmayı başardı. Türk makam ve mercileri, seyahatleriyle ilgili pazarlıklar devam ederken yolcuların karaya çıkmasına izin vermedi. En nihayetinde yolculara geçiş iznini reddedip açık denizlerle baş edebilecek durumda olmayan “Struma”yı yeniden Karadeniz’e teslim ettiler. Aradan birkaç saat geçmeden mihver nakliyatını kontrol amacıyla devriye gezen bir Sovyet denizaltısı, “Struma”yı yanlışlıkla torpilledi. 769 Yahudi yolcudan sadece David hayatta kalabilmişti.

Deşifre Edilmiş Metin

Aradan geçen bu üç haftadan sonra karakoldan ayrılabileceğim ve beni kendi evine götürecek olan Bay Brod tarafından alınacağım söylendi bana. Geldi. Ve şimdi ben, giysilerim, eski püskü giysilerim eski, eski bir valizde... Geldim—o geldi, beni aldı ve, ve biz bir taksiye bindik; o bir taksiye bindi ve beni kendi evine götürdü. Ah, orada bir banyo yapma şansım oldu. Akşam yemeği yedik. Karısı da oradaydı. Ah, ne güzel uyumuşum... Ve bana bilmediğim bir şeyi izah etti: Ah, “Struma”dan sonra sağ kalabilmem bir mucizeydi çünkü ben “Struma”ya ne olduğunu anlatabilecek tek şahittim ve resmî merciler benim kayıplara karışmamdan çok memnun olurlardı. O şekilde gemiye ne olduğunun izini bulabilmek imkansız bir hâle gelirdi. Şunları söyledi: “Hastanenin girişinde birkaç kelime söyleyebilmiş olmanız, gazetecilere adınızı, nereden geldiğinizi söyleyebilmeniz, gazetecilerin derhal bütün bu bilgileri bu gazetede yayınlamış olmaları ve bu şekilde diğer medya kurumlarının da sizin bu gemiden sağ çıktığınız konusunda haberdar edilmeleri nedeniyle Türk hükümeti makam ve mercileri, sizi ortadan kaldırmak konusunda tereddütlüydü ama sizi polis karakollarında tuttular çünkü sizinle nasıl baş edilebileceğinden emin değillerdi.”


  • US Holocaust Memorial Museum Collection
Arşivsel detayları görüntüle

Paylaş

Thank you for supporting our work

We would like to thank The Crown and Goodman Family and the Abe and Ida Cooper Foundation for supporting the ongoing work to create content and resources for the Holocaust Encyclopedia. View the list of all donors.