Ο Thomas Buergenthal γεννήθηκε τον Μάιο του 1934 στην πόλη Ľubochňa της Τσεχοσλοβακίας. Οι γονείς του, Mundek και Gerda, ήταν Εβραίοι που δραπέτευσαν από τη Γερμανία όταν οι Ναζί ανήλθαν στην εξουσία. Στη Ľubochňa, ο Mundek διατηρούσε ένα ξενοδοχείο που καλωσόριζε άλλους πρόσφυγες και εξόριστους που προσπαθούσαν να διαφύγουν από τη ναζιστική δίωξη.
1933-39: Το 1938-1939, η ναζιστική Γερμανία διέλυσε την Τσεχοσλοβακία και δημιούργησε το δορυφορικό κράτος της Σλοβακίας. Ως αποτέλεσμα, ο Thomas και η οικογένειά του διέφυγαν από τη Σλοβακία στη γειτονική Πολωνία. Ήλπιζαν τελικά να μεταναστεύσουν στη Μεγάλη Βρετανία. Μετά την εισβολή της ναζιστικής Γερμανίας στην Πολωνία την 1η Σεπτεμβρίου 1939, η οικογένεια προσπάθησε για άλλη μια φορά να ξεφύγει από τους Ναζί, αλλά τα γεγονότα του πολέμου τους πρόλαβαν και εμπόδισαν την αναχώρησή τους. Με άλλους πρόσφυγες πήραν τον δρόμο για την πολωνική πόλη Kielce.
1940-45: Η οικογένεια έμεινε στο Kielce, όπου η εβραϊκή κοινότητα φρόντισε τον Thomas και άλλους πρόσφυγες. Το 1940, οι γερμανικές αρχές οδήγησαν με τη βία τους Εβραίους του Kielce σε γκέτο. Τον Αύγουστο του 1942, ο Thomas και οι γονείς του επέζησαν από την εκκαθάριση του γκέτο του Kielce, κατά την οποία οι γερμανικές αρχές έστειλαν 20.000 Εβραίους στο στρατόπεδο εξόντωσης Τρεμπλίνκα. Φυλακίστηκαν σε ένα στρατόπεδο καταναγκαστικής εργασίας στο Kielce. Τον Αύγουστο του 1944, ο Thomas και οι γονείς του στάλθηκαν στο Άουσβιτς. Συνήθως, τα εβραιόπουλα στην ηλικία του Thomas δολοφονούνταν στους θαλάμους αερίων κατά την άφιξη τους. Όμως, επειδή δεν έγινε διαλογή μόλις έφτασε εκεί από το στρατόπεδο καταναγκαστικής εργασίας του Kielce, κατάφερε να επιβιώσει. Η μητέρα του μεταφέρθηκε στο γυναικείο τμήμα του στρατοπέδου, αλλά ο Thomas και ο πατέρας του παρέμειναν αρχικά μαζί στο στρατόπεδο των ανδρών. Σύντομα χωρίστηκαν κι αυτοί. Τον Ιανουάριο του 1945, ο Thomas στάλθηκε σε πορεία θανάτου από το Άουσβιτς. Στη συνέχεια στάλθηκε σιδηροδρομικώς στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Sachsenhausen, όπου απελευθερώθηκε τον Απρίλιο του 1945.
Ο πατέρας του Thomas δεν επέζησε. Μετά τον πόλεμο, ο Thomas επανενώθηκε με τη μητέρα του. Αργότερα μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες και τελείωσε τη νομική. Ο Thomas έγινε διάσημος δικηγόρος στο διεθνές δίκαιο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Προβολή Αντικειμένου
Ο Pinchas γεννήθηκε σε μια μεγάλη οικογένεια που ζούσε στην πόλη Miechow στη νότια κεντρική Πολωνία. Ο πατέρας του ήταν μηχανικός και κλειδαράς. Ο Pinchas περνούσε ολόκληρες ημέρες διαβάζοντας, είτε μαθαίνοντας εβραϊκά στο εβραϊκό σχολείο ή μελετώντας θέματα γενικής παιδείας στο δημόσιο σχολείο. Ανήκε στη σιωνιστική οργάνωση νέων, Ha-Shomer ha-Tsa'ir, και έπαιζε στη θέση του αριστερού εξτρέμ για μία εβραϊκή ομάδα ποδοσφαίρου.
1933-39: Σε ηλικία 13 ετών τελείωσα το σχολείο και ξεκίνησα να δουλεύω σαν μαθητευόμενος μηχανικός και σιδηρουργός στο μαγαζί ενός εργολάβου οικοδομών. Όταν ο γερμανικός στρατός εισέβαλε στην Πολωνία το 1939, οι γονείς μου αποφάσισαν ότι ο μεγαλύτερος αδελφός μου, Herschel, κι εγώ θα διαφεύγαμε στο κατεχόμενο από τους Σοβιετικούς τμήμα της Πολωνίας. Ήμασταν πεζοί και δεν μπορούσαμε να συναγωνιστούμε τα μηχανοκίνητα τάγματα των Γερμανών που μας πρόλαβαν περίπου 150 μίλια ανατολικά του Miechow. Δεν υπήρχε τίποτα άλλο να κάνουμε παρά να επιστρέψουμε σπίτι.
1940-44: Επισκεύαζα οχήματα για του Γερμανούς στο Miechow και αργότερα, στην αεροπορική τους βάση στην Κρακοβία. Τον Ιούλιο του 1943 εκτοπίστηκα στο προάστιο Plaszow της Κρακοβίας, όπου οι Ναζί είχαν δημιουργήσει στρατόπεδο καταναγκαστικής εργασίας πάνω από ένα πολύ παλιό εβραϊκό νεκροταφείο. Εκεί, εργάστηκα ως μηχανικός και σιδηρουργός με τον πατέρα μου. Κάθε μέρα έβλεπα Εβραίους να πυροβολούνται από φρουρούς των SS ή να κατασπαράζονται από σκυλιά. Ο διοικητής του στρατοπέδου, Goeth, είχε πάντα μαζί του δύο μεγάλα σκυλιά. Το μόνο που είχε να πει ήταν «πιάστε κάποιον!»· ποτέ δεν ήξερα αν έφτανε η τελευταία μου στιγμή.
Ο Pinchas εκτοπίστηκε στο Άουσβιτς στις αρχές του 1945. Ένας από τους ελάχιστους επιζώντες της πορείας θανάτου των δύο εβδομάδων, απελευθερώθηκε κοντά στο στρατόπεδο Νταχάου τον Απρίλιο. Μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1948.
Προβολή Αντικειμένου
Η Lilly Appelbaum γεννήθηκε στην Αμβέρσα του Βελγίου από Εβραίους γονείς, τον Israel και την Justine. Οι γονείς της Lilly χώρισαν πριν γεννηθεί. Ο πατέρας της μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Lilly είχε δύο μεγαλύτερα αδέρφια, τον Leon (γεννήθηκε το 1927) και τη Μαρία (γεννήθηκε το 1925). Έμενε με τον παππού και τη γιαγιά της στην Αμβέρσα. Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, η μητέρα της ζούσε στις Βρυξέλλες, όπου είχε ένα μικρό εργαστήριο που έφτιαχνε αδιάβροχα.
1933-39: Η Lilly και οι παππούδες της ζούσαν σε μια εβραϊκή γειτονιά στην Αμβέρσα. Πήγε σε δημόσιο σχολείο όπου μιλούσε φλαμανδικά. Στο σπίτι, χρησιμοποιούσε τα Γίντις με τον παππού και τη γιαγιά της. Το 1939, η γιαγιά της Lilly πέθανε από καρκίνο. Η Lilly μετακόμισε στις Βρυξέλλες για να ζήσει με την Justine. Στις Βρυξέλλες, η Lilly έμαθε να μιλάει γαλλικά.
1940-44: Η ναζιστική Γερμανία εισέβαλε στο Βέλγιο στις 10 Μαΐου 1940. Τα επόμενα χρόνια, οι γερμανικές δυνάμεις κατοχής επέβαλαν όλο και περισσότερους περιορισμούς στους Εβραίους του Βελγίου. Τον Αύγουστο του 1942, οι Γερμανοί άρχισαν συστηματικά να εκτοπίζουν Εβραίους από το Βέλγιο στο Άουσβιτς.
Η Justine προσπάθησε να προστατεύσει τα παιδιά της και να τους βρει κρυψώνες. Αλλά αποφάσισε ότι η Lilly χρειαζόταν πρώτα αμυγδαλεκτομή, για να μην αρρωστήσει ενώ κρυβόταν. Καθώς η Lilly ανάρρωνε στο νοσοκομείο, έμαθε ότι η αδερφή της Maria είχε καταγγελθεί από το άτομο που υποτίθεται ότι την έκρυβε. Η Maria απελάθηκε στο Άουσβιτς τον Σεπτέμβριο του 1942. Λίγο αργότερα, η μητέρα και ο αδερφός της Lilly συνελήφθησαν και απελάθηκαν επίσης στο Άουσβιτς. Η Lilly γλίτωσε την απέλαση επειδή εκείνη την περίοδο έμενε με τη θεία και τον θείο της, Dwojra και Aron Appelbaum.
Η Maria κρύφτηκε με τη θεία και τον θείο της στα περίχωρα των Βρυξελλών. Την άνοιξη του 1944, ανακαλύφθηκαν, συνελήφθησαν και απελάθηκαν στο στρατόπεδο διέλευσης Mechelen, όπου παρέμειναν για εβδομάδες. Στις 19 Μαΐου 1944, η Lilly, η θεία και ο θείος της απελάθηκαν στο στρατόπεδο εξόντωσης Άουσβιτς-Μπίρκεναου με αριθμό μεταφοράς XXV από το Mechelen.
Στο Άουσβιτς, η δεκαπεντάχρονη Lilly χωρίστηκε από τους συγγενείς της. Υποβλήθηκε στην απάνθρωπη διαδικασία εγγραφής στο στρατόπεδο και της έκαναν τατουάζ με αριθμό στρατοπέδου A-5143. Τελικά επιλέχθηκε για καταναγκαστική εργασία σε μια κουζίνα του στρατοπέδου.
Τον Ιανουάριο του 1945, η Lilly στάλθηκε μαζί με άλλους κρατούμενους του Άουσβιτς σε πορεία θανάτου. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Μπέργκεν-Μπέλζεν, όπου αρρώστησε από τύφο. Απελευθερώθηκε στις 15 Απριλίου 1945. Η Lilly επέστρεψε στις Βρυξέλλες. Εκεί, επανενώθηκε με μια άλλη θεία της πριν μεταναστεύσει στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1947. Η μητέρα της, ο αδελφός της, η αδελφή της, η θεία και ο θείος της σκοτώθηκαν στο Ολοκαύτωμα.
Προβολή ΑντικειμένουΟ πατέρας της Fritzie μετανάστευσε στις ΗΠΑ, αλλά προτού μπορέσει να φέρει την οικογένειά του, ξεκίνησε ο πόλεμος και η μητέρα της Fritzie φοβόταν μήπως γίνουν επιθέσεις στα υπερατλαντικά ταξίδια. Η Fritzie, η μητέρα της και τα δύο της αδέλφια στάλθηκαν τελικά στο Άουσβιτς. Η μητέρα και τα αδέλφια της πέθαναν. Η Fritzie επέζησε προσποιούμενη ότι είναι μεγαλύτερη από ό,τι ήταν και, κατά συνέπεια, σωματικά ικανή για εργασία. Σε μια πορεία θανάτου από το Άουσβιτς, η Fritzie έτρεξε σε ένα δάσος, από όπου αργότερα απελευθερώθηκε.
Προβολή ΑντικειμένουΗ Γερμανία εισέβαλε στο Βέλγιο το Μάιο του 1940. Αφού οι Γερμανοί συνέλαβαν τη μητέρα, την αδερφή και τον αδερφό της, η Lilly κρύφτηκε. Με τη βοήθεια φίλων και συγγενών της, η Lilly κράτησε μυστική την εβραϊκή ταυτότητά της για δύο χρόνια. Όμως, το 1944, κάποιοι Βέλγοι κατήγγειλαν τη Lilly, η οποία μεταφέρθηκε στο Άουσβιτς-Μπίρκεναου, μέσω του στρατοπέδου Mechelen. Μετά από μια πορεία θανάτου από το Άουσβιτς, η Lilly απελευθερώθηκε στο Μπέργκεν-Μπέλσεν από τις βρετανικές δυνάμεις.
Προβολή ΑντικειμένουΟι Γερμανοί κατέλαβαν τη Ρίγα το 1941 και περιόρισαν τους Εβραίους σε ένα γκέτο. Στα τέλη του 1941, περίπου 28.000 Εβραίοι από το γκέτο σφαγιάστηκαν στο δάσος της Ρούμπουλα. Ο Steven και ο αδερφός του εστάλησαν σε ένα μικρό γκέτο για άνδρες με καλή φυσική κατάσταση. Το 1943, ο Steven μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Κάιζερβαλντ και εστάλη για εργασία σε ένα κοντινό στρατόπεδο εργασίας. Το 1944 μεταφέρθηκε στο Στούτχοφ και υποχρεώθηκε να εργαστεί σε μια ναυπηγική εταιρεία. Το 1945, ο Steven και ο αδερφός του επέζησαν μιας πορείας θανάτου και απελευθερώθηκαν από τις σοβιετικές δυνάμεις.
Προβολή Αντικειμένου
We would like to thank Crown Family Philanthropies, Abe and Ida Cooper Foundation, the Claims Conference, EVZ, and BMF for supporting the ongoing work to create content and resources for the Holocaust Encyclopedia. View the list of donor acknowledgement.