Tanikliklar

Joseph Stanley Wardzala

Joseph ve ailesi Roman Katoliklerdi. Almanya'nın 1939'da Polonya'yı işgal etmesinin ardından, Almanya'da zorunlu çalıştırılacak Polonyalıların toplanmasına başlandı. Joseph iki kez yakalanmaktan kurtuldu. Ancak 1941'de üçüncü defasında Almanya, Hannover'deki zorunlu çalıştırma kampına gönderildi. Dört yılı aşkın bir süre betonarme hava saldırısı sığınaklarının inşasında çalıştırıldı. 1945'te Amerikan Kuvvetleri’nin kampa girmesinin ardından, zorunlu çalıştırma kampı zorla göç ettirilmiş insanlar kampına dönüştürüldü. Joseph, 1950'de Amerika Birleşik Devletleri'ne giriş vizesi alana kadar kampta kaldı.

Deşifre Edilmiş Metin

Çalıştığımızda, çok fazla Polonyalı ve diğer milletlerden insan vardı: İtalyanlar, Fransızlar… Çok fazla konuşmazdık. Çünkü Alman patronlar ve gözetimcilerin elinde silah vardı. Hiçbir yere kaçamazdınız. Bu yüzden fazla konuşmazdık. Konuştuğunuz anda yumruğu yerdiniz. Sadece çalışmak zorundaydınız. Birbirimizle çok alçak sesle konuşabilirdik. Lehçe konuşuyorduk, ama Almanların bizi duymayacağı bir sesle konuşuyorduk. Her zaman iyi bir iş mi çıkarıyoruz diye izlerlerdi bizi. Yanlış yapıyorsak kürek ya da tüfekle döverlerdi. Ancak bir gün trenden çimento getirmem gerekiyordu. İki kişi alıyor, çimento torbasını omzunuza koyuyordu. Siz de depoya götürüyordunuz. Koşmak zorundaydınız. Yağmur yağdığında, her şey karışıyordu. Çimento torbası yırtılırsa, dayak yiyordunuz… yani bu sizin hatanız değildi, ama dikkatli olmalıydınız, sabotaj konusunda çok katıydılar. Almanya'da sabotaj yapamazdık. Çünkü denemek bile hayatımıza mâl olurdu.


  • US Holocaust Memorial Museum Collection
Arşivsel detayları görüntüle

Thank you for supporting our work

We would like to thank The Crown and Goodman Family and the Abe and Ida Cooper Foundation for supporting the ongoing work to create content and resources for the Holocaust Encyclopedia. View the list of all donors.