Αντισημιτισμός και Ολοκαύτωμα

Ο Αδόλφος Χίτλερ και το Ναζιστικό Κόμμα ήταν αντισημιτικοί. Αυτό σημαίνει ότι μισούσαν τους Εβραίους. Η ναζιστική μορφή αντισημιτισμού ήταν ακραία. Βασιζόταν στη λανθασμένη ιδέα ότι οι Εβραίοι ήταν μια χωριστή και κατώτερη φυλή. Ο αντισημιτισμός οδήγησε τους Ναζί να στοχοποιήσουν τους Εβραίους και να πραγματοποιήσουν τη γενοκτονία που σήμερα είναι γνωστή ως Ολοκαύτωμα. Το Ολοκαύτωμα (1933–1945) ήταν η συστηματική, κρατικά καθοδηγούμενη δίωξη και δολοφονία 6 εκατομμυρίων Ευρωπαίων Εβραίων από το ναζιστικό γερμανικό καθεστώς και τους συμμάχους και συνεργάτες του.

Αλλά ο αντισημιτισμός δεν ξεκίνησε με τους Ναζί. Οι προκαταλήψεις κατά των Εβραίων υπήρχαν για σχεδόν 2.000 χρόνια πριν από το Ολοκαύτωμα. Στην Ευρώπη, ο αντισημιτισμός είχε οδηγήσει σε διακρίσεις και βία κατά των Εβραίων επί αιώνες. Στις αρχές του 20ου αιώνα, πολλές αντισημιτικές ιδέες ήταν ευρέως αποδεκτές στη Γερμανία και σε άλλες ευρωπαϊκές κοινωνίες. Αυτό το μίσος κατέστησε δυνατό το Ολοκαύτωμα. 

Τι είναι ο αντισημιτισμός;  

Ο αντισημιτισμός είναι το μίσος ή η προκατάληψη κατά των Εβραίων. Το να είσαι αντισημίτης σημαίνει να έχεις αρνητική ή εχθρική στάση απέναντι στους Εβραίους μόνο και μόνο επειδή είναι Εβραίοι. Ο αντισημιτισμός βασίζεται σε στερεότυπα, ψέματα, θεωρίες συνωμοσίας και λανθασμένες πεποιθήσεις για τους Εβραίους και την εβραϊκή θρησκεία (Ιουδαϊσμός).

Τα πιο σημαντικά πράγματα που πρέπει να γνωρίζετε για τον αντισημιτισμό είναι: 

1. Ο αντισημιτισμός δεν είναι κάτι καινούργιο. Επικρατούν προκαταλήψεις κατά των Εβραίων και του Ιουδαϊσμού εδώ και χιλιάδες χρόνια. Οι ρίζες του αντισημιτισμού ανάγονται στην αρχαιότητα και τον πρώιμο χριστιανισμό. Στο παρελθόν, πολλές χριστιανικές εκκλησίες διέδιδαν αντισημιτικές ιδέες ως μέρος της θρησκευτικής τους διδασκαλίας, αλλά οι περισσότερες δεν το κάνουν πλέον. 
2. Ο αντισημιτισμός είναι ευρέως διαδεδομένος. Αντισημιτικές προκαταλήψεις υπάρχουν σε όλο τον κόσμο. Άνθρωποι διαφορετικών εθνικοτήτων, καταβολών, θρησκειών και πολιτικών πεποιθήσεων πιστεύουν σε αντισημιτικές ιδέες, ακόμη και αν αυτές είναι ψευδείς.
3. Υπάρχουν πολλές διαφορετικές προκαταλήψεις και στερεότυπα για τους Εβραίους. Ορισμένα αντισημιτικά στερεότυπα βασίζονται σε θρησκευτικές πεποιθήσεις. Άλλα βασίζονται στον οικονομικό ανταγωνισμό, τον ακραίο εθνικισμό ή τον ρατσισμό. Οι αντισημιτικές ιδέες συχνά παρουσιάζουν τους Εβραίους ως παρείσακτους ή ξένους που δεν ανήκουν πουθενά.   
4. Οι αντισημιτικές θεωρίες συνωμοσίας συχνά παρουσιάζουν όλους τους Εβραίους ως επικίνδυνους ή κακούς. Πολλές από αυτές τις θεωρίες υποστηρίζουν ότι οι Εβραίοι έχουν τεράστια δύναμη και επιρροή στην οικονομία, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης ή το Χόλυγουντ. Κάποιοι ισχυρίζονται ότι οι Εβραίοι θέλουν να ελέγξουν μέρος του κόσμου ή ολόκληρο τον κόσμο. Καμία από αυτές τις κατηγορίες δεν είναι αληθινή. 
5. Ο αντισημιτισμός δεν εξαφανίστηκε μετά το Ολοκαύτωμα και είναι επικίνδυνος. Ο αντισημιτισμός μπορεί να οδηγήσει σε οικονομικές και κοινωνικές διακρίσεις και αποκλεισμό. Μπορεί επίσης να κλιμακωθεί φτάνοντας σε μαζική βία και γενοκτονία.

Πώς φτάσαμε όμως στις διακρίσεις σε βάρος των Εβραίων στην Ευρώπη πριν από το Ολοκαύτωμα; 

Για αιώνες, οι Εβραίοι ήταν μια μειονότητα σε πολλά ευρωπαϊκά βασίλεια, αυτοκρατορίες και χώρες. Θεωρούνταν παρείσακτοι σε μια ήπειρο που ήταν κατά κύριο λόγο χριστιανική. Για μεγάλο χρονικό διάστημα στην ευρωπαϊκή ιστορία, οι Εβραίοι στην Ευρώπη υφίσταντο διακρίσεις και επιθέσεις. Τους αντιμετώπιζαν διαφορετικά και άδικα μόνο και μόνο επειδή ήταν Εβραίοι. 

Από τον Μεσαίωνα, διάφορες αρχές στην Ευρώπη επέβαλαν περιορισμούς στους Εβραίους. Αυτοί οι περιορισμοί επιβλήθηκαν με νόμους, διατάγματα και επίσημες πολιτικές. Για παράδειγμα, οι αρχές: 

• περιόρισαν τα είδη των θέσεων εργασίας που επιτρεπόταν να έχουν οι Εβραίοι,
• περιόρισαν το πού μπορούσαν να ζήσουν οι Εβραίοι, απαιτώντας, για παράδειγμα, να ζουν σε ξεχωριστές περιοχές των πόλεων που ονομάζονταν γκέτο,  
• εκδίωξαν τον εβραϊκό λαό από χώρες ή εδάφη,
• κατέστησαν παράνομο για τους Εβραίους να κατέχουν γη,
• ανάγκασαν τους Εβραίους να πληρώνουν επιπλέον φόρους και 
• εξανάγκασαν τους Εβραίους να φορούν διακριτικά στα ρούχα τους (όπως κίτρινους κύκλους ή κίτρινα εβραϊκά αστέρια) ή ξεχωριστή ενδυμασία (όπως κίτρινα ρούχα ή ειδικά καπέλα).

Στους αιώνες πριν από το Ολοκαύτωμα, ο αντισημιτισμός ήταν μια κοινή προκατάληψη σε πολλές ευρωπαϊκές κοινωνίες. Όσοι δεν ήταν Εβραίοι συχνά αντιμετώπιζαν τους Εβραίους διαφορετικά. Άτομα ή ομάδες με αντισημιτικές απόψεις έκαναν διακρίσεις κατά των Εβραίων, όπως:

• άρνηση εξυπηρέτησης Εβραίων σε εστιατόρια, καταστήματα, ξενοδοχεία ή άλλους χώρους επιχειρήσεων,
• άρνηση πρόσληψης Εβραίων υπαλλήλων,
• απαγόρευση της φοίτησης Εβραίων φοιτητών σε ορισμένα σχολεία και πανεπιστήμια,
• άρνηση εισόδου Εβραίων σε κοινωνικές ή επαγγελματικές λέσχες,
• παρουσίαση των Εβραίων ως ατόμων που είναι όλα ίδια ή συμπεριφέρονται με τον ίδιο τρόπο,
• χρήση προσβολών ή αστείων για τους Εβραίους με βάση αρνητικά στερεότυπα και
• διάδοση αντισημιτικών ψεμάτων και συνωμοσιολογικών θεωριών στον Τύπο και τα μέσα ενημέρωσης.

Ο αντισημιτισμός συχνά οδηγούσε τους ανθρώπους να στοχοποιούν με βία Εβραίους και εβραϊκούς χώρους. Κάποια παραδείγματα είναι τα εξής:

• βανδαλισμός εβραϊκών χώρων λατρείας (συναγωγών), εβραϊκών νεκροταφείων ή εβραϊκών σχολείων,
• ξυλοδαρμοί, επιθέσεις ή δολοφονίες ατόμων αποκλειστικά και μόνο επειδή ήταν Εβραίοι και
• επιθέσεις σε εβραϊκές κοινότητες κατά τη διάρκεια αντιεβραϊκών ταραχών (μερικές φορές αποκαλούμενες πογκρόμ) που συχνά είχαν ως αποτέλεσμα πολλούς θανάτους.

Αυτές οι βίαιες ενέργειες συνεχίστηκαν κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος, καθώς οι Ναζί και οι συνεργοί τους εφάρμοσαν το πρόγραμμα δολοφονίας των Εβραίων της Ευρώπης.

Γιατί ο Χίτλερ και οι Ναζί μισούσαν τους Εβραίους; 

Ο Αδόλφος Χίτλερ και το Ναζιστικό Κόμμα μισούσαν τους Εβραίους. Βασίστηκαν σε αρνητικές πεποιθήσεις αιώνων για τους Εβραίους.

Οι Ναζί προώθησαν επίσης μια νεότερη μορφή αντισημιτισμού που ονομάστηκε φυλετικός αντισημιτισμός. Αυτός ο τύπος αντισημιτισμού όριζε τους Εβραίους με βάση τη φυλή, όχι τη θρησκεία. Οι Ναζί πίστευαν ότι οι Εβραίοι ανήκαν σε χωριστή φυλή. Ισχυρίζονταν ότι η «εβραϊκή φυλή» ήταν κατώτερη και αποτελούσε απειλή για τη Γερμανία. Αυτή η λανθασμένη και προκατειλημμένη πεποίθηση αποτέλεσε τη βάση για τις ναζιστικές διώξεις των Εβραίων.

Οι Ναζί προωθούσαν αντισημιτικές θεωρίες συνωμοσίας. Υιοθέτησαν την κοινή αντισημιτική πρακτική να κατηγορούν λανθασμένα τους Εβραίους για τα προβλήματα της κοινωνίας. Οι Ναζί κατηγόρησαν τους Εβραίους για την ήττα της Γερμανίας στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο (1914-1918), για τον κομμουνισμό και για τα οικονομικά προβλήματα της Γερμανίας. Ισχυρίζονταν ότι όλοι οι Εβραίοι αποτελούσαν απειλή για τη Γερμανία και ότι έπρεπε να εξολοθρευτούν. 

Πώς οι Ναζί εφάρμοσαν πρακτικά τον αντισημιτισμό;  

Η ναζιστική γερμανική κυβέρνηση έκανε διακρίσεις σε βάρος των Εβραίων από τη στιγμή που ο Αδόλφος Χίτλερ ανέβηκε στην εξουσία το 1933. Οι αντιεβραϊκές πολιτικές των Ναζί έγιναν όλο και πιο ριζοσπαστικές με την πάροδο του χρόνου. Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου (1939-1945), οι Ναζί καταδίωξαν και δολοφόνησαν εκατομμύρια Εβραίους σε όλη την Ευρώπη. 

Καθ' όλη τη διάρκεια της ναζιστικής εποχής, οι Ναζί και οι βοηθοί τους απομόνωσαν και απέκλεισαν τους Εβραίους με διάφορους τρόπους. Συχνά χρησιμοποιούσαν μακροχρόνιες αντισημιτικές πρακτικές όπως αυτές που αναφέρονται παραπάνω. Η ναζιστική εκδοχή αυτών των μακροχρόνιων πρακτικών περιλάμβανε τα εξής: 

• χρήση των εφημερίδων, του ραδιοφώνου και άλλων μέσων ενημέρωσης για να διαδώσουν ψέματα για τους Εβραίους,
• ψήφιση νόμων που απέκλειαν τους Εβραίους από πολλές θέσεις εργασίας,
• άρνηση στους Εβραίους των πλήρων δικαιωμάτων της γερμανικής ιθαγένειας, 
• οργάνωση μποϊκοτάζ κατά των εβραϊκών επιχειρήσεων, 
• αποκλεισμός των Εβραίων μαθητών από τα σχολεία, 
• κάψιμο εβραϊκών οίκων λατρείας (συναγωγών), 
• κλοπή της περιουσίας των Εβραίων, συμπεριλαμβανομένων των σπιτιών και των επιχειρήσεών τους, 
• σωματική επίθεση σε Εβραίους,
• απαίτηση από τους Εβραίους να φορούν ειδικά διακριτικά, συχνά ένα κίτρινο αστέρι, 
• εκδίωξη των Εβραίων από τα σπίτια τους και
• εξαναγκασμό των Εβραίων να ζουν σε χωριστές περιοχές πόλεων ή κωμοπόλεων, τα λεγόμενα γκέτο. 

Όμως, οι Ναζί εξέλιξαν τις αντισημιτικές πρακτικές σε ένα εντελώς νέο επίπεδο. Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, πραγματοποίησαν μια οργανωμένη, χρηματοδοτούμενη από την κυβέρνηση γενοκτονία και διέπραξαν φρικαλεότητες κατά των Εβραίων σε ολόκληρη την Ευρώπη σε πρωτοφανή κλίμακα. Αυτές οι φρικαλεότητες περιλάμβαναν τα εξής:  

• φυλάκιση ολόκληρων εβραϊκών κοινοτήτων και έκθεση σε βάναυσες και ανθυγιεινές συνθήκες που οδηγούσαν σε θάνατο από πείνα, ασθένειες, υποθερμία και εξάντληση,
• μαζική εκτέλεση Εβραίων μέσω πυροβολισμού και 
• δολοφονία Εβραίων με δηλητηριώδη αέρια σε κέντρα δολοφονίας. 

Κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος, οι Ναζί εκμεταλλεύτηκαν τον μακροχρόνιο αντισημιτισμό στη Γερμανία και σε ολόκληρη την Ευρώπη. Βρήκαν πρόθυμους βοηθούς σε όλη την ήπειρο, από χώρες-εταίρους, ιδρύματα και μεμονωμένους συνεργούς. Ο αντισημιτισμός πιθανότατα ενθάρρυνε πολλούς να παρακολουθούν ή να συμμετέχουν στην επίτευξη των δολοφονικών στόχων των Ναζί. 

Οι Ναζί και οι συνεργαζόμενες με αυτούς χώρες, καθώς και οι βοηθοί τους δολοφόνησαν τα δύο τρίτα των Ευρωπαίων Εβραίων.